Alman üretici Tadus, 160 beygir maksimum güce sahip T16.20 elektrikli traktörünü seri üretime hazırlıyor. Beş dakikadan kısa sürede değiştirilebilen batarya sistemi, şarj için bekleme süresini azaltarak traktörün çalışma sürekliliğini destekliyor.
Tarım makinelerinde elektrifikasyon, egzoz emisyonlarının azaltılmasının yanı sıra yakıt ve bakım giderleri, enerji yönetimi ve çalışma verimliliği açısından da yeni seçenekler sunuyor. Almanya’nın Bavyera eyaletinde faaliyet gösteren Tadus, tamamen elektrikli T16.20 modeliyle bu dönüşümü daha yüksek güç segmentine taşımayı amaçlıyor. 160 beygir maksimum güç üreten traktör, değiştirilebilir batarya sistemiyle şarj için bekleme sürelerini azaltmayı hedefliyor. Thaddäus ve Johanna Baier tarafından 2021 yılında kurulan Tadus, T16.20’nin ilk prototipini 2025 yılında düzenlenen Agritechnica Fuarı’nda tanıttı. Şirket, modelin seri üretimine ve satışına 2026 yılında başlamayı planlıyor. Traktör, elektrikli tarım makinelerinin güç kapasitesi ve çalışma sürekliliği açısından ulaştığı noktayı göstermesi bakımından önem taşıyor.
T16.20, elektrikli tahrik sistemiyle 160 beygir güç üretiyor
Tadus T16.20, geleneksel traktörlerdeki mekanik güç aktarım düzeninden farklı olarak birden fazla elektrik motorunun görev yaptığı bir tahrik sistemiyle geliştirildi. Model, 120 kW (160 beygir) maksimum güç ve 80 kW (110 beygir) sürekli güç sunuyor. Dört tekerlekten çekiş sistemi ve her iki akstaki diferansiyel kilitleri, farklı zemin koşullarında çekiş ihtiyacını karşılamayı amaçlıyor. Elektrik motorları; tekerleklerin yanı sıra ön ve arka kuyruk milini (PTO) ve hidrolik sistemi de çalıştırıyor. Merkezi kontrol ünitesi, enerji akışını çalışma ihtiyacına ve sürücünün önceliklerine göre yöneterek gücün ilgili sistemlere aktarılmasını sağlıyor. Geleneksel traktörlerdeki mekanik bağlantıların ortadan kaldırıldığı bu yapı, enerji aktarımındaki kayıpları ve bileşenlerdeki aşınmayı azaltmayı hedefliyor. Azami 200 bar basınç sağlayan hidrolik sistemle donatılan T16.20, kademesiz hız kontrolüyle ileri yönde 40 km/sa, geri yönde ise 20 km/sa hıza ulaşabiliyor. 8,1 ton ağırlığındaki traktörde 5 ton kaldırma kapasiteli arka askı ve 3 ton kapasiteli ön askı sistemi bulunuyor. Kabin ve çeşitli kumanda elemanlarının Claas Arion serisinden alınması da modelin çalışma konforuna yönelik tasarım tercihleri arasında yer alıyor.
Değiştirilebilir batarya, traktörün çalışma sürekliliğini destekliyor
Tadus T16.20’nin öne çıkan özelliklerinden biri, yaklaşık 200 kWh kapasiteli lityum iyon bataryasının değiştirilebilir yapıda olması. Teknik bilgilerde 196 kWh olarak açıklanan batarya, beş dakikadan kısa sürede değiştirilebiliyor. Böylece boşalan batarya şarj edilirken yedek batarya kullanılabiliyor ve traktörün şarj için uzun süre çalışmaya ara vermesi önlenebiliyor.
Üretici, tek batarya şarjıyla kullanım koşullarına bağlı olarak dört saatten sekiz saatin üzerine kadar çalışma süresi sunulabildiğini belirtiyor. Bu süre, yapılan işin niteliğine ve enerji talebine göre değişiyor. Dolayısıyla uzun süreli tarla çalışmalarında elektrikli traktör tercih edilecekse batarya değişim imkanının yanı sıra yedek batarya maliyeti, şarj altyapısı ve günlük iş programı da değerlendirilmesi gereken unsurlar arasında bulunuyor.
Modeldeki çift yönlü şarj teknolojisi, elektrikli traktörün tarımsal işletmenin enerji yönetimine dahil edilmesini de mümkün kılıyor. Maksimum 120 kW şarj ve deşarj gücüne sahip sistem, uygun altyapıyla birlikte güneş enerjisi veya biyogaz tesislerinde üretilen elektriğin kullanımını destekleyebiliyor. Bununla birlikte enerji geri aktarımının kapsamı ve sistemin işletme altyapısıyla uyumu, kurulum koşullarına bağlı olarak değerlendirilmeli.
Elektrikli tahrik, işletme ve bakım maliyetlerini düşürmeyi amaçlıyor
Elektrikli traktörlerin tarımsal işletmeler açısından değerlendirilmesinde satın alma fiyatı kadar toplam kullanım maliyeti de önem taşıyor. Dizel yakıt giderlerinin yerine elektrik tüketiminin geçmesi ve elektrikli tahrik sisteminin farklı bakım ihtiyaçları, uygun koşullarda maliyet avantajı yaratabilir. Ancak bu avantaj; elektrik ve dizel fiyatları, yıllık çalışma saati, iş yükü, batarya ömrü ve değiştirme maliyeti gibi etkenlere bağlı olarak değişiyor.
Tadus, kendi ürettiği elektriğin kullanılması durumunda dizel traktörlere kıyasla işletme maliyetlerinde yüzde 75’e, bakım maliyetlerinde ise yüzde 50’ye varan tasarruf sağlanabileceğini bildiriyor. Bu oranlar üreticinin açıkladığı potansiyel tasarruf değerlerini ifade ediyor. T16.20’nin 300 bin euro net başlangıç fiyatı, elektrikli traktörlerin yaygınlaşmasında ilk yatırım maliyetinin belirleyici olmaya devam edeceğini gösteriyor. Bu nedenle ekonomik değerlendirmede yakıt ve bakım tasarruflarının yanında satın alma bedeli, şarj altyapısı, yedek batarya ihtiyacı ve yatırımın geri dönüş süresi de dikkate alınmalı.
